زبان فارسی 3 تخصصی خردادماه
الف ) زبان شناسي
1- چرا نمي توان واحد زباني « بْپْر » را توليد كرد؟
2- براي پيدايش هر يك از موارد زير ، از كدام نقش زبان بهره گرفته شده است؟
الف) ديشب به سيل اشك ره خواب مي زدم / نقشي به ياد روي تو بر آب مي زدم
ب) مرا در غم خود شريك بدان!
3- بر اساس چه رابطه اي ، مي توان به معناي واژه ي « سير » در عبارت زير پي برد؟
« سير را غم گرسنه نيست ، هم چنان كه سوار را غم پياده . »
4- در چه صورت معناي جمله ي زير تغيير مي يابد؟
« تنها فكر كردن مي تواند راه گشاي مشكلات باشد.»
5- عبارت « آيا/ مي توان شعري در مدح / شقايق ها خواند ؟ » چه آهنگي دارد؟
6- گروه اسمي « خندان چهره آن ها » را با توجه به قواعد هم نشيني اصلاح كنيد.
7- واژه ي مشخص شده ي بيت زيردرگذر زمان (از نظر معنايي ) چه وضعيتي يافته است ؟
« كف اندر دهانشان شده خون و خاك همه گبر و برگستوان چاك چاك »
ب) نگارش
1- عبارت « بيداري مسلمانان را فرا گرفته است.» را ويرايش كنيد.
2- به شيوه ي نگارش نوشته ي زير ، اصطلاحاً چه مي گويند؟
« اتاق نسبتاً بزرگ بود با دو پنجره به سمت آفتاب و پرده هايي رنگ و رفته ، در گوشه اي از اتاق يك ميز گرد كوچك با دو صندلي قرار داشت .»
3- دو مورد از شيوه هاي ساخت طنز را بنويسيد.
4- چرا عبارت « آيا چگونه بايد به پاسخ رسيد؟» از نظر نگارشي نادرست است ؟
5- كتاب «چشمه ي روشن » از دكتر غلامحسين يوسفي جزء كدام يك از كتاب هاي مرجع است ؟
6- در مورد « پرواز و پرنده » يك بند ادبي بنويسيد.
7- بيت زير را با جابه جايي مختصر ، به نثر بازگرداني كنيد.
من از روييدن خارسر ديوار دانستم كه ناكس كس نمي گردد بدين بالانشيني ها »
8- چه ويژگي هايي در نويسنده سبب مي شود كه يك زندگي نامه اعتبار داشته باشد؟
د) دستور
1- در عبارت « خانه هاي دِه تا چمنزار امتداد داشت . »
الف ) چند تكواژ و چند واژه وجود دارد ؟ ب) تكواژهاي وابسته كدامند؟
2- هر يك از جمله هاي زير ، چند جزئي و گذرا به چه هستند؟
الف) نوايي آسماني به همه كس و همه چيز عظمت مي بخشيد.
ب) جامعه با تكرار نيرومند مي شود.
3- در عبارت زير ، كدام يك از اجزاي جمله حذف شده است ؟و به چه قرينه اي ؟
« من گفتم :اين چه بهتر كه تو هم با ما همراه مي شوي .»
4- با توجه به عبارت « ققنوس به آرامي بر توده ي هيزم نشست . » :
الف) با افزودن تكواژ متعدي ساز ، فعل جمله را متعدي كنيد.
ب) جمله را به صورت مجهول بنويسيد.
5- افعال مشخص شده در عبارات زير ، از نظر ساختمان چگونه اند ؟
« گاندي سال هاي زندگي اش را در پانسيون هاي ارزان قيمت گذراند و از معاشرت با سفيد پوستان روي برتافت . »
6- در گروه اسمي يك،كدام واژه «صفتِ مضاف اليه » است ؟ نمودار گروه اسمي دو را رسم كنيد.
1 - آن شاخه ي درخت تنومند. 2 - ديوارِ اين باغ
7- با توجه به نوشته ي زير:
« خانواده ام چادر نشين بودند و سراسر عمرشان را در چادر باز عشايري گذرانده بودند ، بنابراين زندگي دراتاقكي تنگ برايشان دشوار بود . »
الف) زمان و نوع فعل « گذرانده بودند » چيست؟
ب) نام اجزاي سازنده ي واژه ي « سراسر » را بنويسيد.
پ) نوع واژه هاي « چادر نشين » و « اتاقك » از نظر ساختمان چگونه است ؟
8- از مصدر« گفتن » يك واژه ي مشتق بسازيد.
9- با توجه به عبارت زير :
« روستاي ما كلاس ششم ابتدايي نداشت . ناچار مي بايست ده فرسخ راه را پيموده ، به شهر بروم.»
الف) هسته ي گروه اسمي مشخص شده چيست ؟ نام وابسته هاي آن را بنويسيد.
ب) « مميّز» كدام است ؟
بياموزيم
1- چرا به واژه هاي « حيات » و « حياط » ، واژه هاي « هم آوا » مي گوييم ؟
2- اگر به واژه هاي زير پسوند « ان » اضافه كنيم ، كدام واژه ها به صامت ميانجي نياز پيدا مي كنند؟
« دانا – دوست – درخت – تشنه – گوسفند »
3- با توجه به معني جمله ي زير ، كاربرد كدام واژه درست نيست؟شكل صحيح آن چيست ؟
« پس از به پايان رسيدن اقساط وام ، با بانك تصفيه ي حساب كردم . »
4- شيوه ي بيان عبارت زير ( با توجه به جا به جايي اجزاي جمله ) چگونه است ؟
« بخوان به نام خدا »
5- شكل صحيح املاي واژه هاي نادرست را بنويسيد.
عتاب و خطاب- توابع و لواحق- صيادت و بزرگي- مقام متبوع- قابل تعمّل- تحليل قوا-امر
مطاع- تهجّر و غرور
6- در بخش مشخص شده ي شعر زير ، كدام فرآيند واجي اتفاق افتاده است ؟
در فلق بود كه پرسيد سوار / خانه ي دوست كجاست ؟
![]()
![]()
![]()
![]()
|
زبان فارسي تخصصي (3) ادبيات و علوم انساني شماره 2
|
زبان شناسي
1- الگوي هجايي واژه ي «ابر » را بنويسيد.
2- كدام قاعده در گروه اسمي «كوتاهِ ديوارِخانه » رعايت نشده است ؟ صورت صحيح آن را بنويسيد .
3- يك فرهنگ نگار كدام صورت از كلمات زير را مدخل اصلي قرار مي دهد ؟
درختي - درختان - درخت – درخت ها
4- در واژگان ذهني زبان براي هر واژه دست كم سه نوع اطلاع ذخيره شده است آنها را نام ببريد .
5- هر يك از كلمات زير با استفاده از كدام روش ساخته شده است ؟
الف) ساف ب) كارخانه پ) گزارش
6- در هر يك از موارد زير از كدام نقش زبان استفاده شده است ؟
الف) باغبان گر پنج روزي صحبت گل بايدش بر جفاي خار هجران صبر بلبل بايدش
ب) در خلوت و به آرامي با خود سخن گفتن
پ) خطاب به دوستمان : راستي فردا امتحان برگزار نمي شود .
7-براي هر يك از موارد زير يك نمونه ذكر كنيد .
الف) واژه اي كه با حفظ معناي قديم معناي جديد نيز پذيرفته است .
ب) واژه اي كه كاملا ً متروك شده است.
ب)املا و بياموزيم
1- املاي كدام گروه از كلمات زير نادرست است ؟ درست آن ها را بنويسيد.
« پاي گسسته عنان – مفا ساي عوارض – هول و وحشت – تعمّلا ت شخصي »
2- پسوند « ان» در هر يك از واژه هاي زير چه مفهومي را در بر دارد ؟
الف) كوهان ب) بهاران
3- واج ميانجي را در واژه هاي زير مشخص كنيد :
الف) نياكان ب) ترشي جات
4- نوع فرايند واجي را در واژه هاي زير بنويسيد .
الف) دستكش ب) شب پره
5- آهنگ جمله ي « او خيلي بر انجام اين كار تأكيد داشت » چگونه است ؟ چگونه مي توان آهنگ آن را تغيير داد ؟
پ) نگارش
1- در يك نمايش كدام نوع حركت مربوط به كارگردان و كدام مربوط به نويسنده است ؟
2- با استفاده از چه عواملي مي توان يك نثر معمولي را به يك نثر هنري تبديل كرد ؟ (دو مورد )
3- در عبارت « لب گشود ، مرواريد و دٌر بود كه مي ريخت . صدايش مثل مخمل نرم و لطيف بود. » كدام واژه ها استعاره هستند؟
4- عبارت روبرو را باز گرداني كنيد: « به نام نيكو مردن به كه به نام بد زيستن »
5- از چه راه هايي مي توان يك موضوع را به صورت طنز بيان كرد ؟ ( چهار مورد ذكر شود .)
6- نمايه چيست ؟
7- جمله هاي زير را ويرايش كنيد .
الف) حسن به برادرش گفت كه مقاله اش منتشر شد .
ب) تيم مقابل در فينال نهايي برنده شد .
8- درباره ي « نسيم بهاري » يك بند ادبي در سه سطر بنويسيد .
ت ) دستور
1- در گروه « دانش آموزان زرنگ » :
الف : هسته ي گروه را مشخص كنيد .
ب : تعداد تكواژ هاي هسته را بنويسيد .
پ : در اين گروه يك تكواژ اشتقاقي و يك تكواژ وابسته ي تصريفي مشخص كنيد.
2- از فعل هاي ساده ي « رفت » و « افتاد » فعل پيشوندي بسازيد .
3- جمله ي « سنگ از كوه افتاد » را گذرا كنيد .
4- جمله ي زير چند جزئي است ؟ نام اجزاي آن را بنويسيد.
« شعر اين دوره ، پناه شكست خوردگان و نوميدان و از راه ماندگان شده بود .»
5- نوع وابسته هاي وابسته را در گروه هاي زير بنويسيد.
الف : كارخانه ي توليد كاغذ ب : رنگ سبز روشن
6- براي الگوهاي زير يك مثال بنويسيد .
الف : اسم + وند + بن = صفت ب : اسم + بن + وند = اسم
7- واژه هاي روبرو را بر اساس ترتيب اجزاي سازنده ، تا مرحله ي تكواژ تجزيه كنيد.
گرفتاري ، هم دردي
8- كدام ويژگي دستور تاريخي ، در جمله هاي زير آشكار است ؟
« آدم و حوا بمرد . نوح و ابراهيم خليل بمرد . »
9- شكل امروزي فعل هاي دعايي زير را بنويسيد .
« كه رستم منم كم مماناد نام نشيناد بر ماتمم پور سام »
10- نوع حرف « را » را در عبارت هاي زير بنويسيد.
الف : مرا ديگر روز نوبت بود. ب : استادم بوالحسن دلشاد را فرمود با آن جا آمد .
11- نوع افعال مشخص شده را با توجه به دستور تاريخي بنويسيد :
الف ) رستم ، پيوسته از كشته شدن فرزندش گريستي .
ب ) مرا كشان مي بر تا پيش قطران
12- بدل و معطوف را در عبارت زير مشخص كنيد.
« سعدي ،غزل سراي بزرگ ايران ، خالق گلستان و بوستان است . »
13- ساختمان فعل ها را در عبارت زير، از نظر ساده ، پيشوندي و مركب بودن تعيين كنيد.
اگر اصول نقد ادبي به خوبي فرا گرفته شود ، همگان قضاوت خويش را در تاريخ ماندگار خواهند كرد.
![]()
![]()
![]()
![]()
|
زبان فارسي تخصصي (3) ادبيات و علوم انساني خرداد 1382 شماره 3
|
الف ) زبان شناسي
1- در نظام آوايي زبان فارسي الگوي هجايي با صامت آغاز مي شود يا مصوّت ؟
2- كدام واژه در بيت زير كاملا ً متروك شده است ؟
چو سوفارش آمد به پهناي گوش ز شاخ گوزنان بر آمد خروش
3- وقتي كه در گوشه اي مي نشينيم و آهسته و بي صدا درباره ي خود حرف مي زنيم از كدام نقش زبان استفاده كرده ايم؟
4- آهنگ جمله ي « آيا شما به مدرسه مي رويد ؟ » چگونه است ؟
5- تكيه ي واژه هاي « پرودگار و مي رويم » را به طور جداگانه مشخّص نماييد .
6- چرا توليد واحد هاي زباني زير غير ممكن است ؟
1- امروز دانش آموزان به مدرسه رفت . 2- كار آن ها مرد
7- الگوي هجايي واژه ي « سَرو » را بنويسيد.
8- با گذاشتن علامت « ، » در جاي مناسب عبارت « ما همه كار مي كنيم » آن را به دو گونه بنويسيد كه معاني متفاوت داشته باشد . ( بحث درنگ )
9- واژه هاي زير به كمك كدام روش واژه سازي ساخته شده اند ؟
الف ) دردناك ب) روپوش
10- در نمونه هاي زير كدام يك از چهار نقش زبان مطرح مي باشد؟
الف ) فلك به دست مردم نادان دهد زمام مراد تو اهل دانش و فضلي همين گناهت بس
ب ) آزمون سراسري دانشگاه در تير ماه برگزار مي شود.
ب) املا و بياموزيم
11- املاي نادرست كلمه را در عبارت زير اصلاح كنيد.
« سعدي سخنان نغض و دلكش در گلستان آورده است . »
12- كدام عبارت به قيد تأكيد نياز ندارد؟
الف ) بي شك آنان كه خوب مي نويسند ، كساني هستند كه خوب مطالعه كرده اند .
ب) بي شك قطره قطره ي باران و دانه دانه ي برف از ابر هاي آسمان فرو مي ريزند.
13- كدام يك از كلمات دخيل عربي زير نشان دار است ؟
من جمله – تأليف – قلم
14- در كلمات زير ، كلمه اي كه از نظر املايي نامطابق است ، مشخص كنيد.
الف ) باستاني ب)استاد ج ) ايستگاه
15- فقط يكي از واژه ها ي زير دو تلفظي است ، مشخص كنيد.
تندگو ، آسمان ، هوشمند
16- صامت ميانجي را در كلمه ي « هفتگي » مشخّص كنيد .
17- در گروه كلمات زير ، تركيب هاي غلط را يافته و صحيح آن ها را بنويسيد.
حبوط و صعود – استشهاد محلّي – بوي متبوع – نوابغ رياضي – صور و سِير
18- املاي كداميك از گروه كلمه هاي زير نادرست است ؟ صحيح آن را بنويسيد.
الف ) بليغ و زدوده ب) ستور كتاب ج) اقتضاي مقام
19- نوع فرآيند هاي واجي زير را بنويسيد.
الف ) هگرز هرگز ب) شب پره شپّره
پ) نگارش
20- كدام جمله از نظر نگارشي درست تر است؟ دليل خود را توضيح دهيد.
الف) مسكو مايل به انجام طرح خلع سلاح هسته اي اوكراين است.
ب) مسكو مايل به اجراي طرح خلع سلاح هسته اي در اوكراين است.
21- عبارت زير را ويرايش كنيد: هنوز معلوم نشده است چه تعداد از قبول شده گان شامل اين قانون شده اند.
22- مقاله ي تشريحي يعني چه؟
23- در نگارش« زندگي نامه» رعايت چه مواردي ضروري است؟( ذكر دو مورد )
24- اساس تمام شيوه هاي ساخت طنز بر چه چيزي استوار است؟
25- در نمونه ي زير از چه شيوه اي براي طنزپردازي استفاده شده است؟
« يكي نان نداشت بخورد پياز مي خورد اشتهايش باز شود.»
26- بيت زير را با مختصر جابجايي به نثر بازگرداني كنيد.
گرت همواره بايد كامكاري ز مور آموز رسم بردباري
27- دو منبع از منابع ديداري و شنيداري استفاده شده در تحقيق را نام ببريد.
28- درباره ي موضوع « يك روز باراني » قطعه اي ادبي كوتاه بنويسيد .
دستور
29- در جمله ي زير متمّم اسم را پيدا كنيد ؟
« نفرت از بيگانگان در دل هر انسان آزاده اي نهفته است . »
30- تعداد واج هاي كلمات زير را به عدد بنويسيد.
اصول - قوانين
31- كدام عبارت درست است ؟ دليل پاسخ خود را بنويسيد.
الف ) مردم به خيابان آمدند . ب) مردم به خيابان آمد.
32- با توجّه به جمله ي « با احترام ، ما ، دانش آموزان كلاس سوم دبيرستان ، تقاضا مي كنيم ... » چرا حذف نهاد « ما » غير ممكن است ؟
33- از مصدر« بستن » دوم شخص مفرد ماضي مستمر و مضارع اخباري بسازيد.
34- در نوشته ي زير نوع افعال را از نظر ساختمان ( ساده ، پيشوندي و مركّب ) بنويسيد.
او با سخنان دلنشين خود ، ما را به آينده اميدوار كرد و به تلاش بيشتر واداشت .
35- فعل جمله ي زير را با تغيير جمله گذرا كنيد.
« علي به مدرسه رفت . »
36- كدام جمله مجهول نمي شود ؟ به چه دليل ؟
الف ) او از چيزي نمي ترسد ؟ ب) پدرش او را علي ناميده بود.
37- نام وابسته هاي پيشين مشخّص شده را بنويسيد.
اين چند روز هفته
38- كلمه ي « دكتر »را طوري به كارببريد كه يك بارشاخص قرار بگيرد و بار ديگر هسته ي گروه اسمي باشد.
39- وابسته ي وابسته ي جمله ي زير را بيابيد و نوع آن را بنويسيد.
قيمت پنج قطعه مرغ ، حقوق ماهيانه ي اوست .
40- يك واژه مركّب بنويسيد كه در اصل يك گروه اسمي ِ تشكيل شده از هسته و وابسته باشد كه در آن جاي هسته و وابسته عوض شده است .
41- واژه ي « همكاري » را بر اساس ترتيب اجزاي سازنده ي آن تا مرحله ي تكواژ تجزيه كنيد.
42- نمودار جمله ي « اين پارچه از ابريشم است . » را رسم كنيد.
43- واژه هاي زير را از نظر ساختمان ( ساده يا مشتق يا مركب يا ... ) بنويسيد.
سياه چادر - آويزه - دانش سرا - خيابان
![]()
![]()
![]()
![]()
الف) زبان شناسي
1- بر چه اساس به كارگيري گروه اسميِ «عميقِ زمين» درست است؟
2- چرا توليد واحد زباني زير غير رايج است؟
الف) چوپانان، آسمان آبي را رسانيدند. ب) كتابخانه تهران بهشتي شهيد
ج) دانش آموزان در كتابخانه آمدند.
3- در بيت زير، شاعر از كدام نقش زبان استفاده كرده است؟
دوش مي آمد و رخساره بر افروخته بود تا كجا باز دل غمزده اي سوخته بود
4- منظور از صورت پايه و صورت تصريفي يك واژه چيست؟
5- هدف از ايجاد ارتباط زباني، دو چيز مي تواند باشد، آن دو را نام ببريد.
6- معني واژه ي«اتكا» چيست و چگونه ساخته شده است؟
7- شكل نوشتار زير چه اطلاعاتي را ارائه مي دهد؟
بهارbahar 1- اولين فصل سال- ربيع 2- شكوفه ي گل هر درخت
ب) دستور
8- فعل مجهول« بسته مي شد» را با حفظ زمان و شخص به فعل معلوم تبديل كنيد.
9- شاخص در جمله ي:(دكتر جوادي استاد خوبي است) كدام واژه است؟
10-گذشتگان صفت برترين (عالي) از واژه هاي«كه» و «مه» را چگونه به كار مي بردند؟
11- در مصراع«ز دانش دل پير برنا بود» يك اسم مشتق پيدا كنيد و بگوييد، از چه اجزايي درست شده است؟
12-در بيت« زدش بر زمين بر به كردار شير بدانست كاو هم نماند به زير»
تفاوت نقش نماي متمم را در گذشته و امروز بنويسيد.
13- نوع دستوري حرف «را» را در ابيات زير، مشخص كنيد.
الف- چو خندان شد و چهره شاداب كرد و را نام تهمينه سهراب كرد
ب- اگر شب رسي روز را باز گرد بگويش كه تنگ اندر آمد نبرد
14- نام گروه هاي سازنده ي جمله« حتماً اين كتاب را مطالعه خواهم كرد.» را مشخص كنيد.
15- « پايه » و « وند » را در كلمات زير مشخص كنيد.
با استعداد ناگوار
16- زمان و نوع فعل در جمله ي دوم و سوم را مشخص كنيد.
بده داد من كامدستم دوان همي نالم از توبه رنج روان
17- كدام ويژگي بارز جمله هاي قديم از نظر ترتيب اجزاي جمله در مصراع « همي آب شرمم به چهر آورد » وجود دارد؟ اجزاي اين جمله را مرتب كنيد.
18- با فعل « مي خوانيم » يك جمله ي چهاجزئي با مفعول و مسند بسازيد و همه ي اجزاي آن را مشخص كنيد.
ج) املا و بياموزيم
19- كاربرد كدام دو واژه ي « متبوع » و « مطبوع » براي جاي خالي زير درست است؟
« سفير فرانسه اطمينان داد كه كشور .................. او خواستار جنگ نيست.»
20- عبارت زير را ويرايش كنيد.
« اين كودك از كم خوني قابل توجهي برخوردار است . »
21- انگليسي زبانان واژه ي « فاكس » را چگونه تلفظ مي كنند ؟ توضيح دهيد چه تغييري در آن صورت مي گيرد.
22- از مصدر « دوختن » دو جمله بسازيد كه هر بار معناي فعل آن در جمله ها تغيير كند.
23- تلفظ كدام دسته از كلمات درست تر است ؟ چرا؟
الف) شِباهت ، شُمال ، يك ب) شَباهت ، شِمال ، يُـك
24- املاي درست كلمات غلط را بنويسيد:
برحه ي زمان – وهله – رذل – زُنابه و خلاصه – توجيه – شاهد قضبان – تخت مرسع
د) نگارش
25- اساس همه ي طنز ها چيست ؟
26- فهرست ها ، كتابشناسي ها و چكيده ها جزء چه منابعي هستند؟
27- اگر نوشته ي ما سراسر گرفته شده از نوشته هاي ديگران باشد ، در اين صورت چه ايرادي خواهد داشت؟
28- چرا جمله ي « زمين مانند روپوشي از مخمل سبز است » تأثير برانگيز است ؟
29- در عبارت « به نام نكو مردن به كه به نام بد زيستن » يك صفت برتر به كار رفته است ، آن را مشخص كنيد.
30- با فعل « مي نازد » و « مي ترسند » دو جمله بسازيد؛ به گونه اي كه حرف اضافه ي آن ها درست به كار رفته باشد.
31- كدام تركيب زير مشمول قاعده ي افزايش مي شود ؟ آن را با فرآيند واجي افزايش بنويسيد.
تخته سياه – نامه رسان – خانه بزرگ – بو گل
32- اولين كار براي يك نمايشنامه نويس ، در نوشتن يك نمايش نامه چه مي باشد؟
33- در كدام جمله آرايه ي « حس آميزي » سبب زيبايي بيشتر آن شده است ؟ در مورد آن توضيح دهيد.
الف) چشم ها گويي در خون شناور بودند ؛ دو ماهي كوچك.
ب) آواز خاكستري جيرجيرك ها مثل نخي بي انتها بود .
34- نوشته يا سخن چه موقع مي تواند بر خواننده اثر بگذارد و عواطف او ا بر انگيزد؟
![]()
![]()
![]()
![]()
|
درس زبان فارسي تخصصي(3) شماره 5 |
الف)زبان شناسي
1- جمله ي « تو امروز تو را خواباندي؟» براساس كدام قاعده ي تركيب درست نيست؟
2- منظور از ذخيره هاي زباني چيست؟
3- سطوح مطالعه ي واژگان زبان را بنويسيد.
4- دو مورد از مهمترين اطلاعاتي را كه فرهنگ لغت براي يك واژه به دست مي دهد ، نام ببريد.
5- هر يك از واژه هاي روبه رو مشمول كدام وضعيت زباني هستند؟ برگستوان - اميد
6- نام كامل علامت اختصاري روبه رو را بنويسيد؟ سمت
7- نقش هاي اساسي زبان كدامند؟
ب) نگارش
8- معرّفي قهرمانان و ترسيم فضاي كلّي نمايش مربوط به كدام مرحله ي نمايش است؟
9- كدام گزينه جزء منابع فرعي نيست؟
الف) كتاب شناسي ب) فهرست ها ج) نمايه ها د) فرهنگ ها
10- در نمايش نا مه ي سلمان فارسي « وجود پيرمرد خاركش ، گفت و گوي نجباي شهر با يكديگر و ... » جزء كدام حوادث نمايشنامه است و چه تأثيري در نمايش دارد؟
11- چه عاملي سبب شده است كه نوشته ي زير آهنگين شود؟
« ياشا نشست به انتظار طلوع ، كه دستي ناپيدا رنگ نارنجي را چون دانه ها ي زر مشت مشت به دشت بپاشد. »
12- مفهوم هر يك از كنايه هاي زير را بنويسيد؟
مو بر تن راست شدن ضرب شست نشان دادن
13- مهمترين عاملي كه نوشته را از صداقت و صميميت دور مي كند ، چيست ؟
14- با توجه به بيت و متن زير بنويسيد بيت از چه روشي به نثر در آمده است ؟
« حافظ چه طُرفه نباتي است كلك تو/ كش ميوه دلپذير تر از شهد و شكر است »
« حافظ قلم تو چه شاخ نبات مطبوعي است كه ميوه اش از شهد و شكر دلپذيرتر است .»
15- به طرز بيان نوشته ي زير اصطلاحاً چه مي گويند؟
« ظريفي مرغي بريان در سفره ي بخيلي ديد كه سه روز پي در پي بود و نمي خورد ، گفت : عمر اين مرغ بعد از مرگ درازتر از عمر اوست پيش از مرگ . »
16- منابع فرعي را در مرجع شناسي تعريف كنيد.
17- جمله هاي زير را ويرايش كنيد.
الف ) علي به حسين گفت : مقاله اش منتشر شده است .ب) وي اعلم تر و لايق تر است . ج) هفت پيكر توسط نظامي سروده شده است.
18- جاي خالي را با كلمه ي مناسب كامل كنيد. در جمله ي « امروز صبح از نمايشگاه ، كتاب تازه هايي خريدم . » كتاب تازه هايي ، يك غلط « .......... » است.
19- كاربرد كدام دو واژه ي « اَلَم » و « عَلَم » براي قسمت نقطه چين شده ي بيت زير صحيح است ؟
خداي را مددي ، اي رفيق ره ، تا من به كوي ميكده ديگر .............. بر افرازم
20-از ميان واژه هاي زير ، شكل درست واژه ي غلط را بنويسيد :
ذوزنقه ، ديده گان ، بحبوحه
21- كاربرد كدام نشانه ي جمع در زبان فارسي امروز ، رايج تر است ؟
22- املاي كدام گروه از كلمات غلط است ؟ صحيح آن را بنويسيد.
« دايره المعارف تخصّصي – مجمع الفصها ي هدايت – فنون ارتباطات »
23- دو غلط املايي در بين گروه كلمه هاي زير وجود دارد ، اصلاح نماييد.
طيش خريف – صواب آخرت – مشبه و كافي – اتّفاق بياض
24- در هر يك از عبارتهاي زير ، فعل « گرفت » چه كاربرد معنايي دارد ؟
الف) گرفتم كه تو از عيب ، پاك هستي ؛ من معيوب را سرزنش مكن .
ب) او در كلاس درس ، خوب مطلبي را مي گرفت.
25- نوع فرآيند واجي در واژه هاي زير را مشخص كنيد .
نياكان ، كبوده
ت)دستور
26- گونه ي مؤدبانه ي مصدر « خوردن » را درباره ي مخاطب بنويسيد.
27- هسته ي گروه اسمي « دماي اجرام آسماني »كدام است ، اين گروه اسمي داراي چند واژه است ؟
28- از مصدر « بازگشتن »مضارع التزامي سوم شخص جمع بسازيد.
29- جمله هاي زير را با شاخص هاي « دكتر » و « دايي » بازنويسي كنيد.
الف) فرهنگ لغت معين ، از فرهنگ هاي پر محتواي فارسي است.
ب) او به احمد ارادت بسيار داشت.
30- بدل و معطوف را در عبارت زير مشخص كنيد.
هر كه با شعر كهن و نو آشنايي داشته باشد ، يقين دارد كه نيما يوشيج ، سراينده ي افسانه ، فرزند معنوي نياكان سخن پرداز ماست.
31- اجزاي تشكيل دهنده ي واژه ي « نمكدان » را تعيين كنيد.
32- صورت امروزي افعال عبارت « هر چه خواجه بو علي فرمودي ، بد و دادندي » را بنويسيد.
33- ويژگي دستوري جمله هاي زير را از نظر مطاقبت نهاد و فعل بيان كنيد.
الف: خورش ها بيا راست خواليگران. ب: كه چو من سوخته در خيل تو بسياري هست.
34- با توجه به عبارت « اول قصّه اي كه به من دادند ، اهل كوفه رفع كرده بودند و از عامل خود شكايت كرده . » بخش حذف شده را مشخص كنيد . اين حذف به چه قرينه اي است ؟
35- ساختمان فعل ها را در عبارت زير از نظر ساده ، پيشوندي و مركب بودن مشخص سازيد:
همين كه علي (ع) از خطاي عمرو بن عبدود چشم پوشيد ، آن مرد با تعجب به او نگاه كرد و در مقابل آن همه عظمت سر تعظيم فرود آورد.
36- جمله هاي مقابل ، چند جزئي و از كدام نوع هستند؟
الف ) جُرُس ، يعني زنگ كاروان ب) مردم به ابن سينا ، نابغه ي شرق مي گويند.
37- هر يك از كلمات زير ، از نظر ساختمان ( ساده ، مشتق ، مركب و مشتق – مركب ) چگونه اند ؟
زيباروي پنجره تند خو آرايش
38- در عبارت زير صفت مبهم را بيابيد و موصوف آن را مشخص كنيد.
سحرگاهي با تني چند خاصان به بالين قاضي فراز آمد .
![]()
![]()
![]()
![]()